\n\n
![\"Zbliżenie](\"https:\/\/greenbuildingeurope.eu\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/close-up-of-stone-wall-green-building-guide-to-sustainable-materials.jpg\" "\\"\\"")
<\/a><\/figure>\n\nIstnieje kilka kryteri\u00f3w, na podstawie kt\u00f3rych mo\u017cna okre\u015bli\u0107, czy dany materia\u0142 budowlany jest „zielony”. Materia\u0142 mo\u017ce by\u0107 uznany za ekologiczny, je\u015bli jest <\/p>\n\n
- \n
- Naturalny i nietoksyczny<\/li>\n\n\n\n
- Odnawialne<\/li>\n\n\n\n
- Produkowane w spos\u00f3b zr\u00f3wnowa\u017cony<\/li>\n\n\n\n
- Przetwarzane i produkowane z dba\u0142o\u015bci\u0105 o efektywno\u015b\u0107 wykorzystania zasob\u00f3w<\/li>\n\n\n\n
- Lokalny<\/li>\n\n\n\n
- Recykling, ponowne u\u017cycie\/recykling, ponowne u\u017cycie<\/li>\n\n\n\n
- Trwa\u0142o\u015b\u0107 (a zatem rzadsza potrzeba wymiany)<\/li>\n<\/ul>\n\n
Materia\u0142 mo\u017ce trafi\u0107 w jeden z tych punkt\u00f3w lub w wiele z nich. Kluczow\u0105 kwesti\u0105 w przypadku ka\u017cdego materia\u0142u, niezale\u017cnie od tego, ile znak\u00f3w trafia, jest jego energia wcielona, tj. ilo\u015b\u0107 energii potrzebna do dostarczenia materia\u0142u z jego surowej postaci do r\u0105k u\u017cytkownik\u00f3w. <\/p>\n\n
Poni\u017cej przedstawiamy niekt\u00f3re z najcz\u0119\u015bciej spotykanych ekologicznych materia\u0142\u00f3w budowlanych. Wyja\u015bnimy, do czego s\u0142u\u017c\u0105 poszczeg\u00f3lne materia\u0142y, co sprawia, \u017ce s\u0105 ekologiczne i jakie koszty \u015brodowiskowe nale\u017cy wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119. <\/p>\n\n
Celuloza<\/strong><\/h3>\n\n
Izolacja celulozowa jest wykonana z w\u0142\u00f3kien papierowych pochodz\u0105cych z recyklingu. W zwi\u0105zku z tym ma ni\u017csz\u0105 energi\u0119 wcielon\u0105 ni\u017c wiele produkt\u00f3w izolacyjnych. Z konieczno\u015bci wymaga stosowania \u015brodk\u00f3w ogniochronnych, kt\u00f3re w zale\u017cno\u015bci od produktu mog\u0105, ale nie musz\u0105, by\u0107 mniej toksyczne ni\u017c konwencjonalne opcje. <\/p>\n\n
Ziemia<\/strong><\/h3>\n\n
Ziemia jest wykorzystywana do budowy \u015bcian i pod\u0142\u00f3g, a niekt\u00f3re techniki pozwalaj\u0105 na wykorzystanie jej r\u00f3wnie\u017c jako pokrycia dachowego. Istniej\u0105 r\u00f3\u017cne techniki budowania z ziemi, w tym adobe, cob, ubijana ziemia, sprasowane bloki ziemi i ceg\u0142y, superadobe lub poduszki ziemne oraz domy chronione ziemi\u0105. <\/p>\n\n
Ziemia jest tak naturalna, jak to tylko mo\u017cliwe. W zale\u017cno\u015bci od tego, gdzie i jak budujesz, Twoja dostawa ziemi mo\u017ce by\u0107 tak lokalna, jak to tylko mo\u017cliwe. Procesy budowania na ziemi maj\u0105 niski \u015blad w\u0119glowy i wytwarzaj\u0105 niewiele odpad\u00f3w. <\/p>\n\n
Wysoka masa termiczna budowli ziemnych r\u00f3wnie\u017c pomaga budynkowi by\u0107 bardziej energooszcz\u0119dnym przez ca\u0142y okres jego u\u017cytkowania. Budowanie z ziemi nie ma \u017cadnych wad \u015brodowiskowych. <\/p>\n\n
W\u0142\u00f3kno cementowe<\/strong><\/h3>\n\n
Materia\u0142 ten jest produkowany w postaci desek lub gont\u00f3w jako alternatywa dla sidingu winylowego. Jest to trwa\u0142y materia\u0142, kt\u00f3ry w zale\u017cno\u015bci od producenta mo\u017ce by\u0107 wykonany wy\u0142\u0105cznie z naturalnych w\u0142\u00f3kien drzewnych. W przeciwnym razie mo\u017ce zawiera\u0107 cement portlandzki, kt\u00f3ry ma wysok\u0105 energi\u0119 wcielon\u0105. <\/p>\n\n
Hempcrete<\/strong><\/h3>\n\n
Hempcrete to kompozycja konopi, wapna i wody, kt\u00f3ra s\u0142u\u017cy do izolacji \u015bcian i poddaszy. Konopie s\u0105 naturalne i mo\u017cna je znale\u017a\u0107 lokalnie. Po zainstalowaniu magazynuje r\u00f3wnie\u017c w\u0119giel. Jak w przypadku ka\u017cdej uprawy, koszty \u015brodowiskowe uprawy i zbior\u00f3w r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 w zale\u017cno\u015bci od dostawcy. <\/p>\n\n
Izolowane formy betonowe<\/strong><\/h3>\n\n
S\u0105 to puste formy (takie jak panele lub bloki) wykonane z kompozytu materia\u0142\u00f3w takich jak sztywna pianka polistyrenowa i tworzywa sztuczne. S\u0105 one wype\u0142niane betonem podczas budowy. Tworz\u0105 one \u015bciany, kt\u00f3re zast\u0119puj\u0105 konwencjonalne ramy i izolacj\u0119. <\/p>\n\n
Korzy\u015bci dla \u015brodowiska dotycz\u0105 g\u0142\u00f3wnie szczelno\u015bci i wysokiej wydajno\u015bci energetycznej budynk\u00f3w. Beton i polistyren, kt\u00f3re sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 na ten materia\u0142, maj\u0105 wysok\u0105 energi\u0119 wcielon\u0105, jednak z czasem mo\u017ce to zosta\u0107 zr\u00f3wnowa\u017cone przez wydajno\u015b\u0107 energetyczn\u0105 domu. <\/p>\n\n
Stal z recyklingu<\/strong><\/h3>\n\n
Znajdziesz opcje stali z recyklingu dla element\u00f3w konstrukcyjnych i szkieletowych, pokry\u0107 dachowych, sidingu, a nawet jako kompletny prefabrykowany zestaw budowlany.<\/p>\n\n
Stal z recyklingu jest trwa\u0142a i nadaje si\u0119 do recyklingu po zako\u0144czeniu okresu eksploatacji. Energia wcielona stali jest jednak do\u015b\u0107 wysoka, poniewa\u017c procesy produkcji, transportu i recyklingu stali nadal wymagaj\u0105 du\u017cej ilo\u015bci zasob\u00f3w. <\/p>\n\n
Kamie\u0144<\/strong><\/h3>\n\n
Obecnie g\u0142\u00f3wnym zastosowaniem kamienia w budownictwie s\u0105 elementy takie jak \u015bciany akcentuj\u0105ce, architektura krajobrazu, patia i schody.<\/p>\n\n
Naturalny i trwa\u0142y kamie\u0144 mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c produkowany lokalnie i wydajnie. Koszty \u015brodowiskowe zwi\u0105zane z kamieniem s\u0105 w du\u017cej mierze zwi\u0105zane z transportem. Im dalej kamie\u0144 musi podr\u00f3\u017cowa\u0107, tym mniej przyjazny dla \u015brodowiska si\u0119 staje. <\/p>\n\n
Strukturalne panele izolowane (SIP)<\/strong><\/h3>\n\n
Panele te s\u0105 stosowane zar\u00f3wno do \u015bcian, jak i pokry\u0107 dachowych. S\u0105 one cz\u0119sto wykonane z poszycia z p\u0142yty OSB wype\u0142nionej sztywn\u0105 izolacj\u0105 polistyrenow\u0105, cho\u0107 materia\u0142y mog\u0105 si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0107 w zale\u017cno\u015bci od producenta. W zale\u017cno\u015bci od materia\u0142u i wielko\u015bci projektu, mog\u0105 one wymaga\u0107 dodatkowego obramowania. <\/p>\n\n
Podobnie jak w przypadku izolowanych form betonowych, podstawow\u0105 korzy\u015bci\u0105 ekologiczn\u0105 jest imponuj\u0105ca wydajno\u015b\u0107 termiczna, jak\u0105 oferuj\u0105. I podobnie jak w przypadku ICF, ta wydajno\u015b\u0107 cieplna jest cz\u0119sto uwa\u017cana za r\u00f3wnowa\u017c\u0105c\u0105 niezr\u00f3wnowa\u017cony charakter materia\u0142\u00f3w, z kt\u00f3rych wykonane s\u0105 SIP. <\/p>\n\n
Bele s\u0142omy<\/strong><\/h3>\n\n
Bele s\u0142omy mog\u0105 by\u0107 u\u017cywane jako \u015bciany no\u015bne, ale mog\u0105 r\u00f3wnie\u017c s\u0142u\u017cy\u0107 jako wype\u0142nienie w domu o konstrukcji drewnianej.<\/p>\n\n
S\u0142oma jest trwa\u0142a, odnawialna i biodegradowalna, gdy osi\u0105gnie koniec swojej \u017cywotno\u015bci (co nie nast\u0105pi, gdy znajduje si\u0119 w \u015bcianach, je\u015bli wszystko jest odpowiednio uszczelnione). Mo\u017ce by\u0107 uprawiana w spos\u00f3b zr\u00f3wnowa\u017cony i mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c lokalna, w zale\u017cno\u015bci od regionu. <\/p>\n\n
Sznurek \u0142\u0105cz\u0105cy bele s\u0142omy mo\u017ce by\u0107 wykonany z naturalnego sizalu lub polipropylenu. Naturalny sznurek jest jednak powszechny i nie powinien by\u0107 trudny do zdobycia. <\/p>\n\n
Drewno<\/strong><\/h3>\n\n
Drewno jest wszechobecnym materia\u0142em szkieletowym, stosowanym w pokryciach dachowych, \u015bcianach, pod\u0142ogach, a nawet ca\u0142ych budynkach. Wyst\u0119puje oczywi\u015bcie w wielu formach, od tarcicy, przez sklejk\u0119, drewno klejone krzy\u017cowo, p\u0142yty wi\u00f3rowe, a\u017c po bale. <\/p>\n\n
Drewno jest naturalne i mo\u017ce by\u0107 uprawiane w spos\u00f3b zr\u00f3wnowa\u017cony. Ma nisk\u0105 energi\u0119 wcielon\u0105, magazynuje dwutlenek w\u0119gla podczas instalacji i mo\u017ce by\u0107 ponownie wykorzystane po zako\u0144czeniu okresu u\u017cytkowania. <\/p>\n\n
Niezr\u00f3wnowa\u017cone praktyki le\u015bne maj\u0105 negatywny wp\u0142yw na lokalne ekosystemy, wi\u0119c znalezienie dostawc\u00f3w inwestuj\u0105cych w odpowiedzialne pozyskiwanie drewna jest kluczowe. \u015alad w\u0119glowy drewna b\u0119dzie si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0107 w zale\u017cno\u015bci od odleg\u0142o\u015bci od dostawcy. <\/p>\n\n
II. Zielone wyko\u0144czenia <\/strong><\/h2>\n\n
\n\n<\/a><\/figure>\n\n
Materia\u0142y u\u017cyte do wyko\u0144czenia domu maj\u0105 dodatkowy wp\u0142yw na jako\u015b\u0107 powietrza w pomieszczeniach. W przypadku projekt\u00f3w budowlanych lub remontowych nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na toksyczno\u015b\u0107 materia\u0142u, aby unikn\u0105\u0107 gazowania w domu po jego zainstalowaniu. Oto niekt\u00f3re z najpopularniejszych opcji materia\u0142\u00f3w wyko\u0144czeniowych: <\/p>\n\n
Bambus<\/strong><\/h3>\n\n
Bambus jest stosowany w szerokiej gamie wyko\u0144cze\u0144. Pod\u0142ogi, szafki, blaty i ok\u0142adziny \u015bcienne mog\u0105 by\u0107 wykonane z bambusa. <\/p>\n\n
Ekologiczno\u015b\u0107 bambusa opiera si\u0119 w du\u017cej mierze na jego odnawialno\u015bci. Wzrost bambusa znacznie przewy\u017csza wzrost drewna, a ponadto ro\u015bliny bambusa nie s\u0105 zabijane podczas zbioru. Podobnie jak drewno, bambus mo\u017ce by\u0107 produkowany w spos\u00f3b zr\u00f3wnowa\u017cony, cho\u0107 nie jest to oczywiste. <\/p>\n\n
Najwi\u0119kszym minusem bambusa dla \u015brodowiska jest \u015blad w\u0119glowy, jaki pozostawia. Transport jest zdecydowanym minusem w stosunku do bardziej ekologicznych w\u0142a\u015bciwo\u015bci bambusa. <\/p>\n\n
Glina<\/strong><\/h3>\n\n
Glina przybiera wiele form, przede wszystkim jako r\u00f3\u017cne rodzaje p\u0142ytek pod\u0142ogowych, backsplashes, blat\u00f3w i ok\u0142adzin \u015bciennych. Glina sprawdza si\u0119 r\u00f3wnie\u017c jako wysoce ekologiczny tynk i wyko\u0144czenie \u015bcian i sufit\u00f3w. <\/p>\n\n
P\u0142ytki ceramiczne, porcelanowe i terakotowe to naturalne gliny, kt\u00f3re s\u0105 trwa\u0142e i mog\u0105 by\u0107 produkowane lokalnie. P\u0142ytki te mog\u0105 by\u0107 ponownie wykorzystane pod koniec ich \u017cywotno\u015bci, a zatem p\u0142ytki z odzysku s\u0105 r\u00f3wnie\u017c \u0142atwe do znalezienia. <\/p>\n\n
Szkliwa nak\u0142adane na p\u0142ytki w celu ich uszczelnienia mog\u0105, ale nie musz\u0105, zawiera\u0107 szkodliwe substancje chemiczne, w zale\u017cno\u015bci od produktu. Procesy produkcyjne (tj. wypalanie w piecu) s\u0105 energoch\u0142onne, chocia\u017c terakota jest wypalana w znacznie ni\u017cszych temperaturach, a zatem wymaga mniej energii do produkcji. <\/p>\n\n
Korek<\/strong><\/h3>\n\n
Pod\u0142ogi i ok\u0142adziny \u015bcienne to najcz\u0119stsze miejsca, w kt\u00f3rych mo\u017cna znale\u017a\u0107 korek. Podobnie jak bambus, korek jest odnawialnym produktem naturalnym. Jest to kora drzewa korkowego, kt\u00f3ra jest zbierana – drzewa nie s\u0105 uszkadzane przez ten proces, a kora odrasta. Produkcja korka w rzeczywisto\u015bci promuje lokaln\u0105 bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107. Nadaje si\u0119 r\u00f3wnie\u017c do recyklingu i kompostowania. <\/p>\n\n
Podobnie jak w przypadku bambusa, koszty \u015brodowiskowe korka zwi\u0105zane s\u0105 z transportem. Transport za granic\u0119 powoduje, \u017ce korek ma wi\u0119kszy \u015blad w\u0119glowy, ni\u017c gdyby mo\u017cna go by\u0142o kupi\u0107 lokalnie. <\/p>\n\n
Kamie\u0144<\/strong><\/h3>\n\n
Jako materia\u0142 wyko\u0144czeniowy, kamie\u0144 jest najcz\u0119\u015bciej stosowany na pod\u0142ogach i blatach. Istnieje wiele r\u00f3\u017cnych rodzaj\u00f3w kamienia (na przyk\u0142ad \u0142upek, marmur i granit). Wszystkie s\u0105 trwa\u0142e, oczywi\u015bcie naturalne i mog\u0105 by\u0107 odzyskiwane i ponownie wykorzystywane. <\/p>\n\n
W przypadku produkt\u00f3w kamiennych uszczelnianie mo\u017ce stwarza\u0107 problemy \u015brodowiskowe. Uszczelniacze cz\u0119sto sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z toksycznych chemikali\u00f3w, ale na rynku dost\u0119pne s\u0105 naturalne, przyjazne dla \u015brodowiska opcje uszczelniaczy. Lokalizacja jest r\u00f3wnie\u017c czynnikiem wp\u0142ywaj\u0105cym na zr\u00f3wnowa\u017cony rozw\u00f3j kamienia. Transport kamienia na ca\u0142ym \u015bwiecie wi\u0105\u017ce si\u0119 z du\u017cym \u015bladem w\u0119glowym. <\/p>\n\n
Drewno<\/strong><\/h3>\n\n
Jako produkt wyko\u0144czeniowy, drewno mo\u017ce by\u0107 stosowane mi\u0119dzy innymi jako pod\u0142ogi, drzwi, blaty i szafki, ramy okienne, balustrady, por\u0119cze i wyko\u0144czenia. Jego zalety i wady \u015brodowiskowe zosta\u0142y wymienione powy\u017cej. <\/p>\n\n
III. Jak ustali\u0107, czy produkt jest zr\u00f3wnowa\u017cony? <\/strong><\/h2>\n\n
\n\n<\/a><\/figure>\n\n
Gdy masz ju\u017c pomys\u0142 na materia\u0142y, kt\u00f3re chcesz wykorzysta\u0107 w swoim projekcie budowlanym lub renowacyjnym, musisz sprawdzi\u0107, jakie zr\u00f3wnowa\u017cone opcje produkt\u00f3w s\u0105 dla Ciebie dost\u0119pne. Materia\u0142 mo\u017ce by\u0107 ekologiczny w teorii, ale w praktyce producenci i wytw\u00f3rcy stosuj\u0105 szeroki zakres metod pozyskiwania i produkcji, kt\u00f3re mog\u0105 zwi\u0119ksza\u0107 lub powa\u017cnie ogranicza\u0107 jego zr\u00f3wnowa\u017cony charakter. <\/p>\n\n